CHRONOLOGICAL REVIEWS
OF
AZZOPARDI'S POETRY
Fraaans Sammut (Il-Polz, n.6, 1968) u Oliver Friggieri (l-orizzont, 23 ta' April, 1968).
Maltese literature has its very own pop poets who are led by
(He) is himself the mirror of a permissive society shouting loud its grudges against the evils of the world, the wars, the politics and the dirty stuff. Azzopardi's style conforms with that of modern poets overseas and seeks satisfaction with a series of often gaudy language but brilliant interpretation of his feeling… Azzopardi can also be mysterious and ugly but incredibly enough, still so poetic.
Katina misterjuza ta' riflessjonijiet sottili, kiefra, morali, amorali, perversi jew profane dwar ic-cnagen neolitici taq' l-Imghallem Kompromess… Azzopardi ghad m'ghandux alla. Allura (l-kwealitajiet u r-realazzjonijiet fil-poezija tieghu) jafhom hu biss: ir-realta' kiefra, il-kawza tan-nevrozi ta' dan il-poeta, in-nixxiegha ewlenija ta' l-arti tieghu…Ta' min isemmi l-bruda ta' Azzopardi meta jigi wicc imb'wicc mar-realta'. Forsi l-embrijun, prominenti wkoll fid-disinji ta' Azzopardi, huwa s-simbolu haj u psikologiku tax-xewqa li ghandu l-artist li jibda mill-gdid?
“Mitluf – l-alla li qieghed infittex m'hux dak li darba blajt mal-presbiterju” Din hija sekwenza logika hafna : bejn il-kuncett tejista u dak atejista m'hemmx bahar jaqsam bil-mof kif Azzopardi jitratta s-suggett. Bid-dieher, din hija biss fazi estetika fil-hajja tal-poeta. Hawn jinsabu l-ossessjoni tat-tfittxija “eterna”; l-imhabba spiritwali wkoll fil-mumenti l-aktar sfaccati taghha; il-pass sfrenat tar-ritmu tal-poeziji tieghu. Kollox igerbeb lejn u jindika bidla ideologika fil-gejjieni qarib ta' Azzopardi.
Roamer's Column, The Sunday Times of
Azzopardi's voice is a voice raised in anger but not in vengeance; a cry squeezed out of a suffering heart which is still able to forgive; a protest emanating from an active intellect which derides tact and subtlety and waves forth a banner of even at the expense of disagreement, hatred and persecution. (Azzopardi) seems to have faith in God but uncertainty regarding the value of an established Church which comes in between man and his Creator…
It is this keen torment of a great love that urges (Azzopardi) to go symbolically into space, leaving behind him his own weaknesses to search for God in a new and purer medium.
When passion dies away, reflection follows and with it a certain amount of resignation or awareness.
Godwin Scerri, The
on the above-average reader.
Joseph Zammit Mangion, The Bulletin,
No rest for him. Even in moments of love-fulfillment he is racked by guilt, by that inability to escape totally from the religious heritage which is obvious in the New Testament imagery of his most poignant lyrics. In his most successful works Azzopardi paints baroque canvases of religious alienation that are frightening in their intensity, the light almost engulfed by the gigantic shadows.
Dr Paul Xuereb, The Sunday Times of
Unless one is prepared to approach Azzopardi's work with the attitude of a ‘tabula rasa', one cannot helped being shocked if one still accepts indiscriminately all the familiar forms of religiosity that have been handed down to usthrough the accumulation of pietistic and devotional accretions which, in a serious way, may have provoked such a deep crisis in Azzopardi's soul.
My interpretation is that through such “forward” expression Azzopardi shows us his soul-deep concern for God and religion – I may even say that Azzopardi is the most religious poet of his group. He does away with mental and moral taboos even if rather wildly, admittedly, in order to strip his mind and soul from all false gods, false mysteries, false conceptions and preconceptions about the true God…
It is true that some of his poems do seem to border on what most would call “blasphemy” but what rescues his poems from meriting any such condemnation is that often the poet is striking a satirical, ironic hit against smug, automatic acceptance of certain images of God that prevent the true God from emerging through those overlaid images.
(Rev) Bernard Mallia S.J., The Sunday Times of Maltra,
Azzopardi, the most startingly original, writes poetry as dramatic as the baroque works of art to be found throughout
Dr Paul Xuereb,
1971 - MAS-SEJHA TAT-TNABAR
(The Call of the Drums)
Lil Azzopardi nisthajlu dak il-qaddief li minkejja l-kurrenti u l-mewg jibla' l-art, jibqa' miexi ghad-destinazzjoni tieghu. Huwa jhoss il-hajja tigdmu u toqorsu bla serhan. Izda ghalkemm iharsilha bic-ciera, aktarx li jidhaq f'wiccha b'mod sarkastiku, bhallikieku lilu, b'daqshekk, m'hi qed taghmillu xejn.
Fil-versi ta' Azzopardi wiehed jiltaqa' ma' teoriji xjentifici u ragunar psikologiku li bosta drabi jithabblu f'xulxin u jhallu lill-qarrej bla nifs.
L-Editur Letterarju, Telstar u Il-Berqa, 11 ta' Lulju, 1917
Ghal Mario Azzopaerdi, l-hekk imsejjah “imqareb” tal-letteratura Maltija, ma hemmx hanqa, u l-ghajta li genglet min jaf kemm-il pagna letterarja fil-bidu tal-karriera tieghu ghad ghandha l-istess volum u ma jidhru l-ebda sinjali ta' tnaqqis ghall-gejjieni.
It-twerziq ta' Azzopardi jtarrax izda jsemma', haga li tikkonferma l-genwinita' tieghu. Huwa ma jhossx li ghandu johloq dan l-ambjent biex izomm linja originali jew sensazzjonali, jew lanqas tidhol l-iskuza tant imhaddma wara li nqalet darba – dik li tehel iz-zghozija.
F'Azzopardi dejjem irnexxieli nifli x-xrar tal-poezija minkejja l-qilla makabra tal-versi tieghu. Huwa jkun fl-aqwa tieghu meta jhallat l-ironiku mas-surrealizmu, biex b'hekk wiehed ikun jista' jara film kalejdoskopiku ta' imagerija.
…
Hija haga certa li l-istil li jhaddan Azzopardi rikeb lil bosta awturi ohra, u l-kitba Azzopardjana firxet orizzonti godda li bihom staghna lsienna. It-timbru tal-poeta huwa wiehed li jingharaf hesrem…”Ma jimpurtaxd li thoss” mal-poezija ta' Azzopardi.
Charles Flores, It-Torca, 11 ta' Lulju, 1971
1972 - DWAL FIL-PERSJANI
(Lights through the Shutters)
With a bold, masculine voice, Azzopardi integrates religious and sexual images, he fuses contemporary details with a strong sense of hidden truth; his final atmospheric
climax is the cry of the modern man too burdened and lost in his temporal environment to be able to visualize an eternal view of the cosmos. Azzopardi's
poems are the protest of an era against the infinite. Sometimes
Marlene Saliba, The Bulletin,
Although
Mason Ross,
Azzopardi huwa l-bennej ewlieni ewlieni ta' l-originalita' fit-tlaqqigh ta' espressjonijiet strambi u li jahsdu, espressjonijiet u imagerija li lili jhalluni imbellah bl-effett dirett u b'sahhtu taghhom.
Charles Flores, It-Torca, 27 ta' Frar 1972
Azzopardi remains the man who suffers who cannot turn to anybody for help. He lives in a sick or a half-dead world and he shares the Ancient Mariner's life in death. He is alone, all alone and he can have a deeper communication with the solid rocks than with his dear ones. There is a great sense of loss of something which is irretrievable and only physical beauty which ends in copulation can give an extent of pleasure.
Dr Lawrence
Victor
This Azzopardi can still dazzle us at times with a startling image, a sudden outburst of impatience, but as he himself admitted (at a discussion) Azzopardi has now found a graver vein, is tired of protesting against most things under the sun. The New Testament imagery shows that the old battle now rages as much as in the early poems, but the tactics are no longer the same. Even the love poetry has lost its sensuality and the elegiac element, which was previously always in the background, is now predominant. We find Azzopardi making excellent use of understatement and juxtaposing the transitoriness of his love and the permanence of the landscape before him, though he makes no attempt to contrast them. Love and death are macabre bedfellows (in Clinic Blues) where the sexual urge is present4ed boldly and yet with great sadness as man's futile challenge to mortality; the silent assignation in the presence of a dying man is described with the sparest and yet most dramatically effective of touches. (Azzopardi) has found a new music and seems to be abandoning
the harshness of so many past poems.
Dr Paul Xuereb, The Sunday Times of
(Azzopardi) huwa t-tambur ta' l-avangwardja fil-poetika Maltija ta' zmienna. Huwa l-bniedem li jinqeda bl-esperjenzi kollha tal-hajja, imqar ta' l-icken waqt u jbidduilhom f'noti kiebja li jidhlu fin-nisga tal-ghanja. Huwa wkoll il-bniedem li jehodha kontra kulma u kull min ma jinzillux, u ghalhekk hu r-ribell mhux biss kontra l-istituzzjoni, izda kontra tieghu innifsu u l-qawwiet qliel li jahkmu fih. Huwa l-bniedem li drajna nsibuh bhala “l'enfant terrible” tal-letteratrura taghna. Dak kien
izda wkoll fil-lingwagg car, lucidu, u Malti.
Frans Sammut, Il-Mument, 5 ta' Marzu 1972
Huwa l-poeta ribell kontra kull forma ta' konvenzjoni socjali. L-idea generali li tohrog mill-poezija azzopardjana hija ta' pessimizmu radikali. L-immagni li johorgu mill-poeziji ta'
Dr Joseph Eynaud, In-Nazzjon taghna, 6 ta' Marzu 1972
Jinhass element gdid f'dawl l-ahhar poeziji ta'
F'hadd iktar il-binomju paradossali harba-tfittxija ma jinhass daqshekk.
(Rev) Joseph G. Peresso D.C.D., l-orizzont, 7 ta' Marzu 1972
Dr Joseph M. Brincat, Il-Mument, 19 ta' Marzu 1972
Id-damdin jibda
l-ilhna ta' llum. Il-pittur jidhol fih innifsu u jidhol dahla fil-bniedem, jidhol fil-qalba tal-hajja ta' llum u jinseg it-tapit tal-versi b'ilwien li jghajtu u jitfu, sakemm tissawwar ix-xbiha ta' l-umanita'. Jaqbez u joghla ma' l-istorja tal-qedem fil-mitologija u jissahhar bl-ilhna taghha u jisthajhjel l-allat madwar il-maltin, jilaghbu mal-holqien u ‘l hinn mill-hajja. L-element tan-natura huwa f'idejn l-awtur li jahkem
lill-qarrej f'sura imghaggla, jisraq il-ql;ub u jgaghlek tithassar il-farizejizmu li jghix maghna kuljum.
Dr Dennis Agius, Il-Hajja, 15 ta' April 1972
What (critic and philosopher) Peter Serracino Inglott has called “the breaking
down of structure and fragmentation of language and of image” can be seen very vividly in the verse of
In his early verse he has nothing but scorn for what he saw as the hypocrisy of fatuousness of those who had traditional religious beliefs, but even in these poems, the constant use of biblical imagery hinted at an inner struggle. The second stage was his looking more soberly at his crisis, and his accepting-with-resignation the loss of his faith. In his latest collection (Dwal fil-Persjani – Lights behind the Shutters) he seems to have come back to some form of religious belief, but whether this is a transient phase only time will show. Again, the eroticism of the love poetry in his early work has now changed to a determined renunciation tinged with melancholy. Azzopardi is still young, and will undoubtedly produce much that is interesting in the future.
Dr Paul Xuereb, The Sunday Times (
1976 - DEMGHAT TAS-SILG
Wara ftit snin, l-ewwel ta' sliem u kalma superficjali mbaghad ta' skiet,
Dr Paul Xuereb, fil-kopertina tal-ktieb Demghat tas-Silg
Malta ta' Azzopardi m'hix “il- gawhra tal-Mediterran” jew “din l-art helwa” jew dik li tohrog mill-vrus tar-romantici Maltin li kitbu bit-Taljan u bil-Malti, bil-hsieb li jseddqu l-ideal modern tal-bini tal-patrija…Azzopardi ghamel il-kuntrarju: inqeda b'dak li hu mbieghed mill-prezent biex juri li z-zmien m'hux bizzejjed biex jaghti l-valuri u li fil-fatt l-epoka tradizzjonali m'hix maqtugha, izda qieghda tissokta. Ir-riverenza lejn l-imghodi tnehhiet billi tnehha l-ispazju ideali u nizel kollox fl-arena ta' dak li hu attwali.
Il-kwadri Maltin tal-poezija tieghu fihom il-kwalitajiet morda li jnizzluhom
Mill-gidba Azzopardi jiehu jiehu t-teatralita' qadima li hu jismerr, u mill-imghoddi jiehu l-hwejjeg li jikkaratterizzaw lil
Il-gost tal-grottesk fit-tixbihat ta' Azzopardi m'ghandu x'jaqsam xejn mat-tidwir barokk, ma' l-izvog f'dak li hu minfuh u mkabbar biex jaghti sodisfazzjon lis-sensi barranin. That id-deformazzjoni hemm l-isfiducja, l-insult imrazzan izda l-gudizzju bla ekwivoci.. Fuq kollox, il-bnedmin huma mghawga, impittrin bl-esagerazzjoni, uzati ghall-parodija. Il-materja (l-art) u l-persuni (il-Maltin) huma elementi ta' dinja wahda, fejn dak li hu inorganiku jista' jidher uman u dak li hu uman jista' jisher inorganiku. L-art tfakkar fil-poplu u l-poplu jfakkar fl-art; it-twahhid m'hux gej mill-qima, bhalma hu f'Dun karm, izda mill-vizjoni ta' nazzjon dizintegrat, imnawwar
Dr Oliver Friggieri fid-dahla kritika ghal Demghat tas-Silg
Ta' importanza specjali f'din il-gabra hija s-sezzjoni Il-Gzira tal-Mohba, fejn l-awtur jersaq proprju lejn problemi attwali li jmissu lill-pajjiz. Fost dawn il-problemi hem mil-qaghda tal-haddiem Malti llum, il-frustrazzjoni taz-zghazagh fir-“rahal”, ghaliex is-sistema tal-pajjiz m'hix thallihom jesprimu ruhhom u jkunu ta' fejda ghall-pajjiz, il-problema ta' l-ipokresija u l-korruzzjoni politika, il-periklu tan-nuqqas ta' identita' Maltija u fuq kollox Azzopardi jsejhilha “l-ewtanasja tal-poplu” malti. F'
Rubbrika “ Ahna z-Zghazagh”, migbura
The anger and contempt for what Azzopardi sees as man's enslavement to ritual and convention have not disappeared, but the early loudness and stridency have now been replaced by “curses not loud but deep”, and the blackness of his vision is at times dispelled by the light of passionate love.
When reading the verse in this new and rich volume one would do well to remember all the time that he is a painter and graphic artist as well as a poet. Some poems recall a thickly peopled canvas of the Italian baroque, and others immediately summon up Salvador Dali and other surrealists.
….Love and death, sex and sorrow often march together in this book as well as in some of Azzopardi's previous verse. A longing for death as a seal of present bliss can be found in Manikata, a poem of communion both with nature and the beloved and in Laring minn Gaffa (Oranges from Jaffa) sexual arousal comes in the midst of a scene of sorrow…Most of (these poems) flow with a vigour and a spontaneity which show that Azzopardi's creative impulse is stronger than ever.
Dr Paul Xuereb, The Sunday Times of
Demghat tas-Silg is possibly the most important collection of Maltese poetry to be published in the last couple of years, and Azzopardi's stature gains considerably. We have here a mature poet, able to mould his material skillfully, a craftsman that has through sacrifice achieved better control over highly intractable matter. Many poems are unflawed, understatement taking over magnificently to register facets of deep emotion far better than the brash strident protest of former days…This is often beautiful poetry of rejection, deviationist but brill;iant, with irony that connects, rhythm and imagery that haunts…
In the Pellegrin section, Azzopardi registers his rejection through physical exile. In the broader expanses of
Azzopardi's language often and rhythm successfully evoke Christian ritual and liturgy. I have taken a count of his “litanies, vespers, psalms, virgins, novenas, vigils, etc” and find it significant that a poet who claims to have rejected the religious past of his childhood should be so haunted by the long remembered ritual of religious ceremony. This is not surprising, for however longhis journey, however arduous, Azzopardi has not yet reached his destination; he is still furtively wandering between two worlds. In Christian terminology this is called the harrowing of hell.
Dr Daniel Massa, The Times of
Azzopari baqa' poeta fost l-ahjar poeti ta' zmienna, anzi fost li xandru kitbiethom dan l-ahhar, ghandu l-ewwel post. Baqa' jhoss l-istess tqanqiliet, izda sar jesprimihom mod iehor. Il-protesta, ir-reibelljoni issa hunma muti. Jinhassu izda minghajr aghjat u thambiq. Ghalfejn tghajjat u thambaq fost il-folla? Mhux ahjar twarrab fil-genb forsi mka titniggisx, u tghanni ghanjietek meta thoss it-tqanqila gewwenija, bhall-osservatur li m'ghandux x'jaqsam? Is-sinjal tal-protesta xorta jibqa', l-aktar fil-vokabularju u x-xbihat, certament l-aktar qawwijin fost dawk tal-poeti kontemporanji.
Il-qawwa deskrittiva ta' Azzopardi f'Demghat tas-Silg tohrog fl-ahjar taghha. Il-konnessjonijiet sostantivi u aggettivali huma kwazi dejjem l-aktar inaspettati u ghalhekk jolqtuk, anzi jahsduk u jitfghulek ma' wiccek tixbihat deskrittivi anti-konvenzjonali li jaqtghu fil-laham il-haj. Fir-thaddim ta' din l-imagery barra mil-linja tas-soltu, Azzopardi jfakkarni fil-kuncett tal-lateral thinking ta' Edward de Bono, fejn il-mohh jahrab il-logika komuni u jesplora linji arbitrarji biex jasal ghal soluzzjoni. U sahansitra meta soluzzjoni ma tintlahaqx, ikunu nholqu ideat godda.
Rev. Joe Felice Pace, Illum, Awissu , 1976.
Jista' jkun li Azzopardi ghaddej
Evarist Bartolo, analizi mhux ippubblikata, Settembru 1976, miktuba fi Trappeto.
Inventive li jaf li kontinwament il-qaghda prekarja tieghu fil-konfront tal-bqija u wkoll fil-konfront ta' l-ilhna go fih. Din hija l-filosofija tal-Bnedem li jagixxi ghalih innifsu u ghas-socjeta' statika, ghal dak kollu li huwa fossilizzat jew mejjet-haj. Hafna
….Il-poezija ta' Azzopardi tghaddi mil-livell ta' arti letterarja ghal-livell messaggier, billi ssejjah lill-bniedem b'urgenza qabel il-kollass li qed jhedded li jitilfu ghal kollox.
Doreen Micallef, Il-Mument, 3 ta' Ottubru 1976
Dak li jaghzel lil Azzopardi, il-poeta tal-kelma ghaliex juri l-ossessjoni bil-kwalitajiet taghha u b'dak kollu li tista' tassimila biex tiggedded,
Dr Oliver Friggieri, In-Nazzjon Taghna, 18 ta' Settembru, 1976.
(Il-poezija ta' Azzopardi) dejjem laqtitni bhala l-izjed illustrazzjoni cara fil-letteratura taghna tal-funzjoni socjali ta' l-arti letterarja skond il-Formalisti Russi
(1916) zviluppata fic-Cirkolu ta' Praga (1929) u li gab mieghu Jacobson fil-Punent, fejn hadet fl-1960 u ghadha tirrenja sal-lum: l-iskop tal-letteratura hu li tnehhi l-qoxra li fir-rutina ta' kuljum ma thalliniex naraw l-oggett, tikxef l-oggett fl-essenza tieghu, u ggeghilna nharsu lejh fit-tul biex narawh sew. B'hekk nispokru l-poezija tal-oggetti ta' madwarna, anki dawk komuni.
Biex ikollok poezija ta' dan it-tip tinhtieg ghajn analitika ta' pittur u id kreattiva ta' poeta. Azzopardi ghandu dawn iz-zewg doni (percezzjoni u teknika) u juzahom tajjeb, tant li f'dan il-ktieb l-essenza tal-poezija tieghu tohrog cara daqs il-kristall, ghax il-gabra tista' tinqara bhala diskors wiehed, mhux kiontinwu f'sens progressive (rakkont) imma interrott f'mumenti izolati u uniformi (il-poeziji).
…F'dil-gabra ghandna Azzopardi gdid: l-ottimizmu ta' l-ikonoklasta qed ibatti, il-poeta resaq aktar lejn id-dizilluzjoni tad-Dekadenti milli lejn il-loghob ferriehi bil-versi ta' Palazzeschi. Azzopardi ghadu “l-ispecjalista tar-ritratt istantanju” (Peter Serracino Inglott) imma meta jwaqqaf ghajnejh fuq ir-ritratt jara kollox jitmermer. Din hi r-raguni ghaliex tant u tant poeziji f'dil-gabra ghandhom ton ta' presentiment funerarju, jidhru bhala demghat kiesha ta' lfiqa wahda.
Dr Joseph M. Brincat, Illum, Ottubru, 1976
Azopardi's image as the rebel poet is confirmed and he is above all socially involved. His protest is directed against the masses and the literary man who keeps aloof from all political and existential issues. His poetry is a blending of love and hatred, although the latter is more in the limelight… Azzopardi has utilized various media to launch his protest, ranging from poetry and painting to theatre. Personally I think that his poetry has best conveyed his message of rebellion against conventions and taboos. The language adopted is sardonic and sarcastic, purely anti-rhetorical , free from any conventional jargon. He hits at all institutions and advocates liberty which he will never find in this world – his utopia is unattainable. Nor does Azzopardi give any solution on attaining liberty, the way he understands it. Yet punctilious stoicism is one of the fundamental aspects of his poetry and he has cancelled any trace of religious or pagan mysticism of Maltese poets.
His poetry is courageous and has erased the facile aristocracy of literature. His target is the rhetorical decantentism of literature which has lost the noble privileges of human reasoning. His attention is focused on man. Modern man according to Azzopardi is on the edge of a precipice ready to fall down amidst the continuous collapse of human values. The poet rather than giving the reader the dramatic tension of this crisis or declaring himself prophet of new values, presents more the imminent consequences.
Dr Joseph Eynaud,
F'din il-gabra gdida tieghu
Fl-osservazzjonijiet tal-bniedem fid-dinja ma bnedmin ohrajn, imdawwar bl-istituzzjonalizmu, valuri jew nuqqas taghhom, mimli impressjonijiet u ideat kontra xulxin (kultant effett tal-biza' jew l-injoranza) Azzopardi johrog bi stampa li turi Bnedmin mitlufin
Adrian Stivala, Il-Mument, 21 ta' Novembru, 1976.
NOTE: In 1978,
1977 - PASSIFLORA
Kollox juri li wasal fuq Azzopardi l-mument liriku. Il-polemika tbiddlet f'accettazzjoni, u l-protesta hadet is-sura ta' kontemplazzjoni. Il-karikatura m'ghadhiex mnostruza, u saret surrealistaa, tiddeforma minghajr ma twegga' u hi aktar il-frott tal-pittur fin milli ta' l-iskultur robust, tidher aktar milli tinhass. Anki r-ritwal li qabel kien imqanqal mill-provokazzjoni, issa hu mmexxi bil-hlewwa b'sensibbilta' delikata. Kull hidma umana, anki l-izjed semplici, hi religjuza, u l-“qassisin” godda li jiehdu sehem fiz-zifna Griega qadima bl-imniegel, li tissimbolegga l-fertilita' ta' l-art, huma xempju iehor ta' l-ossessjoni mnikkta-kuntenta ta' Azzopardi, il-femminilita'.
Dr Oliver Friggieri fil-kopertina ta' Passiflora
Azzopardi jidher li qed ixerred fil-poezija recenti tieghu sistema ta' elementi li, ghallinqas f'ghajnejn il-kritiku, jistghu jidhru bhala l-frott ta' programmazzjoni twila, waqt li ghall-psikologu jistghu jissuggerixxul-qaghda l-gdida tal-mohh li jfantas. Hu x'inhu, jixhdu dejjem li l-poeta qieghed ihares lejn il-poeziji ta' perijodu ta' hajtu bhala poezija twila, wahda u shiha, maghmula
Din hi poezija li thaddan konglomerazzjoni ordinata ta' eghliem maghzula u ta' forom mimlija tifsir li, ghad li gejjin mid-dinja ta' barra, u huma estraletterarji, jistghu jitbiddlu f'elementi ta' bini ta' dinja li hi entita' shiha, fidila lejn l-interpretazzjoni artistika li l-poeta jrid johrog
Dr Oliver Friggieri, Introduzzjoni ghal Passiflora
Did-darba Azzopardi tbiddel fl-espressjoni tieghu: hsiebu sar ixaqleb lejn il-mistiku u hawnhekk qed jilhaq il-quccata li dejjem bassart li kellu jilhaq. Hu differenti mill-poeta feroci ta' dari…Il-bazi ta' kultura Ewropea u Orjentali f'Azzopardi kompliet ghenitu jseddaq il-qawwa u turi l-profondita' ta' l-esperjenza filosofika ta' dan ir-ragel imgarrab sew fil-hajja sew fl-arti u fil-kuntatt psikiku tieghu mal-mohh kozmiku tal-univers u l-qawwa astrali jew sopranaturali.
Doreen Micallef, Il-Mument, 10 ta' April 1977
Azzopardi baqa' ghaddej bla ma qatt hares lura u b'pass imghaggel, u l-maturita' li zviluppa fih geghlitu jikteb poezija poezija awtentika, anqas poezija ta' protesta, aktar poezija ta' kontemplazzjoni u kalma…Il-poeziji li hemm migbura f'Passiflora huma kollha dehriet jew ahjar metafori b'mod tali li l-ghadd taghhom isir dehra jew metafora wahda jew ahjar, il-poezija nfisha.
Azzopardi sahanistra jaf jibni
Gorg Borg, In-Nazzjon taghna, 27 ta' April 1977/ It-Torca,
1 ta' Mejju -Torca, 1977.
Taqrah u kwazi ma taghirfux. Imbaghad tibda miexi lura, sena sena, ktieb ktieb, u ssib li hu l-istess poeta li jikteb li jhoss, inaqqax hajtu fil-poezija. Hawn m'hawnx il-vokabularju ta' dari, iniggez u jaqta', jahraq u jikwi daqs l-azzar fil-forga, deskrittiv ta' sitwazzjonijiet socjali koroh li jqanqlu lill-awtur biex jghajjat u jaghdab. Lanqas hawn ix-xbihat gfrotteski, kuntrastanti, idarrsuk, simboli mehudin mill-kosmos krudil li jdawwarna bhal f'morsa. Dan hu imghoddi li ghadda wkoll ghall-poeta. Issa n-nar hu kiebi, il-herqa mietet,
Kien ilu l-poeta jghaddi
Rev. Joe Felice Pace, Illum, Mejju 1977
Il-poeta m'ghadux jara l-ispettri (grotteski) hergin
…. (Hawn) qeghdin kwazi fl-atmosfera ta' l-Iljieli Gharbin jew fil-mitologija tal-Grecja u l-Indja, mnejn fil-fatt, Azzopadi jiehu hafna mis-simboli f'din il-gabra. Tematikament, l-assocjazzjoni Imhabba-Mewt ggibilna quddiemna wahda mill-ossessjonijiet ewlenin tar-Romanticizmu (e.g. il-poezija Adam u Eva). Stilistikament, dawn it-temi-qofol jitkebbu fi shab ohxon ta' incense ifuh, li jostor l-oggett u jtarrax is-sensi ta' min qed jaqra.
Dr Joe Friggieri, Il-Mument, l-1 ta' Mejju 1977.
The general tone in Passiflorais apollonic rather Dionysian and it seems that Azzopardi is moving towards a position which allows him to consider a religious solution to the socio-political crisis which was manifest in his earlier work. It appears that the poet has now found refuge (it is too early to predict whether this is a permanent or temporary one) in the shade, beneath the wings of the sea-birds (Marinara). The anger provoked in the earlier Azzopardi, confronted with the sickly realities of life, the parched protest cry against the impotence of human beings at odds with the desire of “self-creation”, are now being turned into a lament harmonized with sadness. The anger in Demghat tas-Silg has mellowed into the existentialist “mal” of Passiflora, a human elegy which permits Azzopardi to achieve more tonality of feeling.
Azzopardi's sadness, however, is not characterized by weakness. One can still feel the strength of an unbroken man, even though the man bends under the weight of a congested universe. The poet's strength emanates from sensual connotations: a seagull shrieks in the night, stars refuse to watch the drama, the water is thirsty and the sea is drowning.
…(The social-psychologist J.J. Bachofen) in his theory about religions attaches Woman to religious sentiment. Azzopardi uses this analogy frequently and in fact, passiflora is essentially an expression of a spiritual sentiment which places Woman in a sphere which has the power to transform Her into a being beyond the natural.
Adrian Stivala, Times of
NOTE: Stivala's reference to the Woman image in Azzopardi's verse instigated a debate in the letter pages of Times of
These poems have a basic theme: the substitution of our religion by an eclectic one inspired by the ruins of ancient
Dr Lawrence Quintano, The Democrat,
Issa Azzopardi beda jikkuntempla l-kwiekeb fil-hemda tal-lejl (il-hin, skond Shakespeare, meta hadd hlief il-qattiela u l-hallelin ma jkun hemm fit-toroq) u hekk hu li fl-ahhar gabra ta' poeziji li hareg, passiflora, insibuh emigrat f'dinja tal-holm, holm izda li jfakkrek izjed fl-incens ifewwah, tiela' ‘l fuq f'xi maqdes. Milli fl-impenn attivista ta' min jaqbad l-azzarin jew almenu, l-izbandola… F'Passiflora jien nilmah it-tfittxija ghal religjon gdida, ghal mezz ta' espressjoni m'hux materjalista u wisq inqas vulgari, li pero' ma jkunx lanqas dak tas-soltu, u f'dan is-sentiment Azzopardi qieghed ikun, forsi minghajr ma jirrejalizza, rapprezentattiv ta' certi elementi mill-generazzjoni zaghzugha (li hu ghadu jaghmel parti minnha) ; ta' aspirazzjoni ftit imhawda…”religjon” gdida b'valuri umani profondi, ghalkemm dawn jidhru aktarx f'kunflitt mal-“valuri” konvenzjo, dawk li hafna jassocjaw mal-prattika religjuza.
Dr Henry Frendo, It-Torca, 12 ta' Gunju, 1977
Azzopardi juri pass ‘il quddiem u zvilupp fil-vina poetika tieghu. Il-hsieb tieghu hu izjed car u izjed accettabbli milli qatt qabel. Il-vokabularju hu aktar imrazzan u l-istruttura sintattika li jiehu tinftiehem ahjar. F'dan is-sens, il-poeziji ahharin jitfghu f'perspettiva aktar xierqa lill-poeziji bikrin tieghu.
It-transitorjeta' tal-hajja tidher li hi mwahhla mal-kittieb ta' dawn il-poeziji…Il-poeta li jkun daq il-hajja mhux lakemm jahrab
Rev Patri Edward Fenech, In-Nazzjon taghna, 26 ta' Lulju, 1977..
While these poems do indeed mark a dramatic change from fiercer, satirical poetry of Demghat tas-Silg and of course from his earlier poetry, anyone familiar with Mas-Sejha tat-Tnabar (1971), Dwal fil-Persjani (1972) and Demghat tas-Silg (1976) itself,
Ought to perceive that the melancholy, introspective man has long been there, side by side with the fiery iconoclast, or perhaps that some of the poems are the product of a manic, others of a depressive phase. Passiflora could almost be subtitled “Childe Mario's Pilgrimage” since it is mainly a poetic diary of a voyage to
It is as if in some poems Azzopardi has determined that, like the abstract or surrealist painter, he is entitled to communicate only on a sensual level, his experiences being too deep or too fleeting for comprehensible expression.
…Like many contemporaries in other lands, his search for the sacred and numinous in life has led him to other religions, the old Inca religion (Verakoka) and Buddhism (Sepulkru and Sanatkumara).
Azzopardi has imposed upon himself a greater technical discipline. Though he does not use traditional metres regularly, he tends to slip into them from time to time, and in any case his verse is rarely as jolting in its rhythms as it used to be. On the contrary, he experiments successfully with modulations and counter-pointed rhythms, and sometimes even uses rhymes most successfully…The signs of greater maturity and a wider exploration of imagery make this collection a significant one for the student of Azzopardi. If this poet can maintain what he has gained and at the same time recover some of his passion, he ought to write some remarkable poetry in future.
Dr Paul Xuereb, The Sunday Times of
---------------------------------------------------------------
TO BE CONTINUED AND CONCLUDED
to cover the following personal anthologies by
TABERNAKLI (1979)
MONOKORDI (1984)
NOTI MIS-SANATORJU TAL-MISTICI (1994)